بیانیه مطبوعاتی - شماره 68

.

نسخه PDF 

 

در صد و نهمین روز از آغاز تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی به جمهوری اسلامی ایران، بخش دیپلماسی عمومی سفارت جمهوری اسلامی ایران در فرانسه مایل است نکات زیر را به آگاهی رسانه‌ها و افکار عمومی‌برساند :

 

چشم اندازکلی وقایع روزهای اخیر

 

تحولات ۴۸ ساعت گذشته نشان می‌دهد پرونده تقابل ایران و آمریکا وارد مرحله‌ای جدید شده و برای نخستین بار پس از ماه‌ها درگیری و تنش، دو طرف به آستانه امضای یک یادداشت تفاهم برای پایان جنگ و آغاز روند سیاسی رسیده‌اند. مهم‌ترین تحول، اعلام نهایی شدن متن تفاهم‌نامه موسوم به «اسلام‌آباد» و تأیید آن از سوی مقامات پاکستانی، آمریکایی و ایرانی بوده است؛ تفاهمی‌که بر پایان فوری درگیری‌ها، رفع محاصره دریایی منطقه توسط آمریکا و آغاز مسیر مذاکرات بعدی متمرکز است.

در تهران، مقامات ارشد کشور بر این نکته تأکید کرده‌اند که مذاکرات نتیجه مقاومت نظامی، انسجام اجتماعی و پایداری مردم ایران بوده است. ایران از جنگ اخیر با دستاوردهای راهبردی خارج شده است و هم‌زمان تأکید شده که موضوع هسته‌ای به مرحله دوم مذاکرات برای توافق نهایی و پس از اجرای تعهدات طرف آمریکایی وفق یادداشت تفاهم موکول شده است. 

در واشنگتن نیز دونالد ترامپ توافق پیش‌رو را یک موفقیت بزرگ سیاسی و دیپلماتیک معرفی کرده است. ترامپ در چند پیام جداگانه از بازگشایی تنگه هرمز، پایان تنش‌ها و آغاز دوره‌ای جدید در روابط ایران و آمریکا سخن گفته است.

یکی از مهم‌ترین موضوعات این دو روز، نقش تنگه هرمز در معادلات جدید منطقه بوده است. هم مقامات ایرانی و هم طرف آمریکایی به طور مستقیم به موضوع بازگشایی مسیرهای دریایی اشاره کرده‌اند. در عین حال، تهران تأکید دارد که مدیریت آینده تنگه هرمز با گذشته متفاوت خواهد بود.

در عرصه منطقه‌ای، لبنان همچنان یکی از نقاط حساس توافق محسوب می‌شود. در حالی که تجاوز اسرائیل به ضاحیه بیروت نگرانی‌هایی درباره سرنوشت مذاکرات ایجاد کرد، واکنش تند ترامپ به دولت نتانیاهو و درخواست صریح وی برای توقف حملات به لبنان، نشانه‌ای از اختلاف رویکرد واشنگتن و تل‌آویو در مقطع کنونی تلقی شد. بسیاری از تحلیلگران این اختلاف را یکی از مهم‌ترین تحولات سیاسی روزهای اخیر ارزیابی می‌کنند.

در سطح بین‌المللی، موجی از استقبال از تفاهم اولیه ایران و آمریکا شکل گرفته است. کشورهای اروپایی، ترکیه، ژاپن، بنگلادش، کلمبیا و اتحادیه اروپا از این توافق حمایت کرده و آن را فرصتی برای کاهش تنش‌های منطقه‌ای و تثبیت اقتصاد جهانی دانسته‌اند. بخش مهمی از این حمایت‌ها بر ضرورت بازگشایی کامل تنگه هرمز و تضمین آزادی کشتیرانی بین‌المللی متمرکز بوده است.

 

بازار جهانی انرژی نیز واکنش مثبتی به این تحولات نشان داده است. کاهش نگرانی‌ها نسبت به بسته شدن تنگه هرمز و احتمال از سرگیری صادرات کورهای عرب حوزه خلیج فارس و نیز افزایش صادرات نفت ایران موجب کاهش ریسک ژئوپلیتیکی در بازارهای نفت و گاز شده است. فعالان بازار انتظار دارند در صورت اجرای توافق، هزینه‌های حمل‌ونقل، بیمه دریایی و ریسک عرضه انرژی کاهش یابد و ثبات بیش تری بر بازارهای جهانی حاکم شود.

با وجود فضای مثبت ایجاد شده، مهم‌ترین چالش پیش رو همچنان اجرای توافق و عبور از مرحله حساس امضای رسمی و آغاز مذاکرات نهایی است. مقامات ایرانی هشدار داده‌اند که مخالفان منطقه‌ای و بین‌المللی این روند تلاش خواهند کرد مانع تحقق توافق شوند. از سوی دیگر، برخی تحلیلگران غربی نیز معتقدند که هنوز برای قضاوت درباره موفقیت یا شکست توافق زود است. در مجموع، دو روز گذشته بیش از هر چیز نشان‌دهنده انتقال بحران از میدان نظامی‌به عرصه دیپلماسی و شکل‌گیری یک فرصت کم‌سابقه برای بازتعریف معادلات امنیتی و سیاسی خاورمیانه بوده است.

 

1- نهایی شدن یادداشت تفاهم در خصوص مذاکرات پایان جنگ تحمیلی سوم

 

بیانیه دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی

جمهوری اسلامی ایران در پرتو راهبری رهبر شهید خویش، تفوق خود در برابر دشمن امریکایی صهیونی را تکمیل کرده و ذیل تدابیر رهبری عالیقدر نظام (حفظه الله تعالی)، حمایت های آحاد مردم و تلاش مجاهدانه رزمندگان اسلام، به دنبال یک دوره مذاکرات دشوار و فشرده چند ماهه و بر اساس مصوبه شورایعالی امنیت ملی، متن یادداشت تفاهم در خصوص مذاکرات پایان جنگ (مذاکرات اسلام آباد) را میان ایران و امریکا در شامگاه ۲۴ خرداد ماه نهایی کرد.

بر اساس توافقات انجام شده، جنگ و عملیات نظامی در تمامی جبهه‌ها از جمله لبنان از امشب به صورت فوری و دائمی‌پایان یافته و به علاوه، محاصره دریایی علیه ایران بلافاصله و به طور کامل خاتمه می‌یابد. امضای این یادداشت تفاهم در روز جمعه ۲۹ خرداد به طور رسمی انجام خواهد شد. مذاکرات برای توافق نهایی، به پس از اجرای تعهدات طرف مقابل وفق یادداشت تفاهم موکول خواهد شد.

جمهوری اسلامی ایران از تلاش های جمهوری اسلامی‌پاکستان و دولت قطر قدردانی می‌کند.

 

رئیس جمهور امریکا

این توافق بزرگ، صلح و امنیت را برای سراسر منطقه به ارمغان خواهد آورد. رؤسای جمهور بسیاری تلاش کردند با ایران به صلح برسند، اما همگی پیش از من شکست خوردند. رهبران منطقه برای نخستین بار رئیس‌جمهوری را یافته‌اند که می‌تواند به آن‌ها در دستیابی به صلح واقعی کمک کند. با بازگشایی تنگه (هرمز) همزمان با امضای توافق در روز جمعه به‌منظور پاکسازی مین‌ها، نفت بار دیگر از هر دو سو برای منطقه و جهان جریان خواهد یافت.

 

شهباز شریف نخست وزیر پاکستان

پس از مذاکرات فشرده، خرسندیم اعلام کنیم که توافق صلح میان آمریکا و جمهوری اسلامی ایران حاصل شده است. هر دو طرف پایان فوری و دائمی عملیات نظامی در تمامی جبهه‌ها، از جمله لبنان، را اعلام کرده‌اند.

مراسم رسمی امضای این توافق روز جمعه ۱۹ ژوئن در سوئیس برگزار خواهد شد.

مایلیم از آمریکا و جمهوری اسلامی ایران به خاطر تعهدشان برای یافتن یک راه‌حل دیپلماتیک برای این مناقشه تشکر کنیم. همچنین قدردانی صمیمانه خود را از برادرانمان در این تلاش میانجی‌گرانه، به‌ویژه رهبری برجسته دولت قطر، برای حمایتشان در دستیابی به این توافق ابراز می‌داریم.

همچنین مایلم به طور ویژه از رهبری دوراندیش پادشاهی عربستان سعودی و جمهوری ترکیه به خاطر نقش و مشارکت گسترده آنان در این زمینه قدردانی کنم.

اکنون که توافق حاصل شده است، میانجی‌گران در طول این هفته مجموعه‌ای از نشست‌ها را تسهیل خواهند کرد. این گفت‌وگوهای مقدماتی پیش از اجرا، زمینه را برای مذاکرات فنی و مراسم رسمی امضای توافق فراهم خواهد ساخت.

 

2- آخرین اظهارات مقامات و مواضع ایران

 

مسعود پزشکیان رئیس جمهوری اسلامی ایران

جنگ تحمیلی ۱۲ روزه، بار دیگر اثبات کرد که فراتر از هر سلیقه و دیدگاهی، وقتی پای ایران عزیز در میان باشد، ما یک ملت، یک مشت گره‌کرده و یک قلب تپنده‌ایم.

 

مسعود پزشکیان (به مناسبت نخستین سالگرد جنگ تحمیلی 12 روزه)

دشمن تصور می‌کرد با هدف قرار دادن فرماندهان عالی‌رتبه نظامی، دانشمندان برجسته هسته‌ای و حمله به زیرساخت‌ها و مناطق مسکونی کشور می‌تواند اراده ملت ایران را تضعیف کند، اما ایستادگی مردم، هدایت رهبری و آمادگی نیروهای مسلح موجب شد این اهداف محقق نشود. جنگ 12 روزه نمادی از وحدت ملی است و ملت ایران فارغ از هر سلیقه و دیدگاه، در دفاع از کشور یکپارچه عمل کرد.

 

مسعود پزشکیان

- از بابت قرار گرفتن کشورهای همسایه در معرض تبعات اقدامات نظامی ابراز تأسف می‌کنم. البته هدف عملیات ما پایگاه‌های آمریکا در خاک این کشورها بوده است. - بخش مهمی از تلاش‌های دیپلماتیک کشور در هفته‌های اخیر نتایج مثبتی به همراه داشته و بسیاری از مسائل و سوءتفاهم‌ها با کشورهای حوزۀ خلیج فارس در مسیر حل‌وفصل قرار گرفته است.

- دفاع از منافع ملی و حفظ اقتدار کشور در چارچوب مذاکره نیز رویکردی محدود به دولت نیست، بلکه تمامی ارکان حاکمیت در این زمینه دارای نگاه و هدف مشترک هستند.

- مذاکره به معنای چشم‌پوشی از اصول نیست و جمهوری اسلامی ایران در برابر هیچ‌گونه زورگویی و فشار غیرقانونی سر تسلیم فرود نخواهد آورد. مذاکرات تنها یکی از ابزارهای تأمین منافع ملی است. دولت همزمان مسیرهای مختلفی را برای تقویت اقتصاد و ارتقای جایگاه کشور دنبال می‌کند.

- رهبر معظم انقلاب در این مقطع ابتکارات و سازوکارهایی را طراحی کردند تا فرآیند تصمیم‌گیری در شرایطی که

محدودیت‌های امنیتی وجود داشته و دارد، با سرعت و کارآمدی بیش تری دنبال شود.

 

محمدباقر قالیباف رئیس پارلمان

تجاوز صهیونیست‌ها به ضاحیه بار دیگر نشان داد آمریکا یا اراده‌ای برای اجرای تعهدات خود ندارد یا توان آن را. با چراغ سبز نشان دادن به رژیم نمی‌توانید امتیاز بگیرید. بازی پلیس بد و پلیس خوب قدیمی‌شده است. اگر اراده و توان اجرای تعهدات خود را ندارید، سخن گفتن از ادامه مسیر ممکن نیست.

 

محمد باقر قالیباف

یکسال از آغاز اولین دور از حملات جنایتکارانه رژیم اسراییل و آمریکا به خانه ابدی ما ایران می‌گذرد. کودکان بی‌گناه را به قتل رساندند و از هیچ جنایت و قساوتی پرهیز نکردند.

‏به تأسی از شهدای قهرمان و مظلوم جنگ ۱۲ روزه، تا پای جان برای سربلندی و پیروزی نهایی ایران عزیز ایستاده‌ایم.

 

سید عباس عراقچی وزیر امور خارجه

تفاهم‌نامه اسلام‌آباد هیچ گاه تا این حد به نهایی شدن نزدیک نبوده است. تا زمان تکمیل و نهایی شدن آن، رسانه‌ها باید از گمانه‌زنی درباره محتوای آن خودداری کنند.

در راستای رویکرد مسئولانه و شفاف ما، تمامی جزئیات در زمان مقتضی با عموم مردم به اشتراک گذاشته خواهد شد.

 

سید عباس عراقچی  

- آن چه تصویر واقعی قدرت ایران را به جهان نشان داد، تنها توان نظامی نبود، بلکه انسجام ملی، ایستادگی ملت و حضور آگاهانه مردم در صحنه بود؛ سرمایه‌ای که امروز پشتوانه اصلی اقتدار ایران در عرصه دیپلماسی محسوب می‌شود.

- سال‌ها تلاش شده بود تصویری از یک ایران ضعیف، منزوی و آسیب‌پذیر در افکار عمومی جهان شکل بگیرد؛ کشوری که تحت فشار تحریم‌ها و مشکلات اقتصادی توان مقاومت در برابر تهدیدات را ندارد. اما حوادث اخیر این تصویرسازی را به طور کامل در هم شکست و واقعیت قدرت جمهوری اسلامی ایران را به نمایش گذاشت.

- امروز بسیاری از مقامات و ناظران سیاسی در منطقه و جهان اذعان دارند که ایران از این جنگ مقتدرتر و منسجم‌تر خارج شده است. این تغییر نگاه، صرفاً ناشی از توان دفاعی کشور نیست؛ بلکه ریشه در ایستادگی، همبستگی و مقاومت ملت ایران دارد که در روزهای سخت، پشتوانه اصلی کشور بودند.

- دشمن در پی تحمیل اراده خود و وادار کردن ایران به تسلیم بود. هدف اصلی طراحان جنگ، شکستن اراده ملت ایران و ایجاد تزلزل در ساختار کشور بود؛ هدفی که با حضور مردم در صحنه و نمایش کم‌نظیر وحدت ملی، به شکست انجامید.

- تجربه جنگ اخیر نشان داد که امنیت منطقه نمی‌تواند بر پایه حذف یا نادیده گرفتن ایران شکل بگیرد. کشورهای منطقه به تدریج به این واقعیت رسیده‌اند که امنیت پایدار، توسعه اقتصادی و ثبات منطقه‌ای تنها در سایه همکاری، تفاهم و در نظر گرفتن منافع مشترک همه کشورهای منطقه از جمله جمهوری اسلامی ایران امکان‌پذیر است.

- ساختار جدید امنیتی منطقه نیازمند مشارکت همه کشورهای منطقه و نگاه مبتنی بر همکاری جمعی است و جمهوری اسلامی ایران همواره بر این رویکرد تأکید داشته است.

 

کاظم غریب‌آبادی معاون امور حقوقی و بین المللی وزارت امور خارجه

یک سال پیش، در حمله‌ای که دشمن آمریکایی-صهیونیستی گمان می‌کرد می‌تواند اراده یک ملت را در هم بشکند، فرماندهان، دانشمندان و مردم بی‌گناهی را به شهادت رساند. از جمله: شهیدان سلامی، باقری، رشید، شادمانی، حاجی‌زاده، محرابی، ربانی، کاظمی، و دانشمندانی که عمر خود را وقف پیشرفت ایران کردند، شهیدان طهرانچی، عباسی، ذوالفقاری، مینوچهر، فقهی، عسکری، برجی.

رژیم صهیونیستی که برای ادامه حیات خود به ترور فرماندهان و دانشمندان یک کشور مستقل نیازمند است، قدرت را نه در میدان، بلکه در امنیت، تجاوز و جنایت جست‌وجو می‌کند. شهادت آنان سند مظلومیت و حقانیت ملتی است که در برابر زور، ترور و تحمیل سر خم نکرده است.

یک سال گذشت؛ ایران نه شکست، نه عقب نشست و نه اراده‌اش تضعیف شد، بلکه قدرت دفاعی خود را در برابر دشمن تثبیت کرد، محور مقاومت را بازسازی نمود و پرچمدار عزت ایران، ایرانی است باصلابت‌ترین آگاه‌تر و منسجم‌تر از گذشته. نام تمامی‌شهیدان، از امام شهید و فرماندهان تا دانش‌آموزان، مردم عادی و نخبگان، به عنوان خاطره‌ای از اندوه، بلکه به عنوان عهدی برای اقتدار، استقلال و آینده ایران.

 

علی عبدالهی فرمانده قرارگاه مرکزی خاتم‌الانبیاء

ملت قهرمان ایران

مقاومت و بعثت دوباره شما، فصل نوینی را در تحولات بین‌الملل رقم زد و جمهوری اسلامی ایران را در قامت یک «قدرت جهانی اثرگذار» تثبیت کرد. فرزندان شما در نیروهای مسلح، به‌ویژه فرماندهان شهید که تربیت‌یافتگان اصیل مکتب امام خمینی (ره) و امام خامنه‌ای شهید بودند، از روز اول نهضت، بغض و عدوات با استکبار و صهیونیسم را جزئی جدانشدنی از ماهیت انقلاب اسلامی می‌دانستند و می‌دانند. اتفاقات یک سال اخیر، از جنگ ۱۲ روزه تا «جنگ رمضان»، علیرغم خسارت‌های سنگین و داغِ جانسوزِ شهادت امام شهید، فرماندهان و مردم بی‌گناه، یک فرصت بزرگ برای «تسویه حساب تاریخی» با جنایتکاران فراهم کرد؛ نیرو‌های مسلح به پشتوانه‌ی مردم و با عنایت الهی بر سر آن‌ها آوردند آن چه لایقشان بود. توان رزمی، دفاعی و قدرت موشکی، دریایی، پهپادی و پدافند هوایی ما پرقدرت‌تر از گذشته و تحت اوامر فرماندهی معظم کل قوا حضرت آیت‌الله ‌سید مجتبی حسینی خامنه‌ای مدظله‌العالی، ارتقا یافته و فرزندان ملت در نیروهای مسلح «دست به ماشه»، آماده شلیک به قلب دشمن هستند. آرمان مقدس فتح قدس و انتقام خون امام شهید هرگز فراموش نخواهد شد؛ ما منتظر کوچک‌ترین لغزشی از سوی دشمن متجاوز هستیم تا درسی فراموش‌نشدنی و پایان‌بخش به آن‌ها بدهیم.

 

 3- مبارزه با پروپاگاندا و جنگ روانی ، دروغ‌ پردازی و تلاش برای انحراف افکار عمومی       

 

مری ترامپ برادرزاده ترامپ، نویسنده و روانشناس

ترامپ آشکار به زوال عقل مبتلا است. رئیس‌ جمهور پس از ارزیابی‌ های شناختی سالانه، «زوال شناختی جدی و آشکاری» را نشان می‌دهد. ترامپ همچنین به «ناتوانی در کنترل روایت» مبتلا است و در حال از دست دادن کنترل بدن خود است.

 

تئودور پستول، مشاور سابق رئیس عملیات دریایی آمریکا در پنتاگون

ایران نسل کاملی از موشک های بالستیک غیر قابل رهگیری در اختیار دارد. آن‌ها به هیچ وجه قابل رهگیری نیستند، این موشک ها کلاهک‌های بزرگ تر و مخرب‌تری حمل می‌کنند. ایران تعداد زیادی از این موشک ها را در اختیار دارد که با دقت بالا به سمت اهداف مورد نظر شلیک می‌شوند، به این ترتیب قابلیت تمرکز در اهداف آن‌ها نیز وجود دارد.

باراک اوباما رئیس جمهوری پیشین آمریکا

ترامپ در جنگ با ایران شکست خورد. با قلدری و بمباران به هیچ جا نرسیدیم و در بهترین حالت به توافق قبلی برمی‌گردیم.

 

دن شاپیرو سفیر پیشین آمریکا در اسرائیل

این جنگ یک اشتباه بود و باید پایان یابد. رئیس‌جمهور تصور می‌کرد حکومت ایران به‌سرعت فرو می‌پاشد، اما چنین نشد. در واقع، ایران به دلیل بقا در برابر یک حمله سنگین آمریکا و اسرائیل و همچنین انجام چند ضدحمله مؤثر، از نظر راهبردی تقویت شده است.

بسیاری از کشورهای منطقه اکنون در پی نزدیک شدن به ایران هستند و می‌خواهند تنش‌ها را کاهش داده و روابط خود را بازسازی کنند. این نشان می‌دهد که جهت تحولات به کدام سو می‌رود.

مهم‌ترین نتیجه این تفاهم‌نامه، باز شدن تنگه هرمز است. البته تنگه هرمز پیش از جنگ نیز باز بود. اکنون ما برای بازگشایی آن، با کاهش تحریم‌ها هزینه می‌پردازیم. ایران یک اهرم فشار نظری را به ابزاری واقعی و قدرتمند تبدیل کرده است؛ ابزاری که هزینه‌هایی را بر اقتصاد جهانی تحمیل کرده و رئیس‌جمهور ترامپ را نگران ساخته است.

 

وارنر سناتور آمریکایی

ایران هیچ تهدید قریب‌الوقوعی برای آمریکا نبود. با وجود این که هگست گفته است ما تمام قابلیت‌های آن‌ها را نابود کردیم، ایران هنوز هزاران موشک‌ و پهپاد دارد و این ایده که تنگه هرمز ناگهان به طور جادویی باز شود، واقعی نیست.

 

4- بازتاب رسانه‌ها و تحلیل پژوهشکده‌ها از تحولات جاری

 

فارین پالیسی

وزارت امور خارجه آمریکا در حال بررسی و تحقیق درباره یکی از صریح‌ترین مخالفان جنگ در ایران است. او در معرض خطر اخراج از کشور قرار دارد. دولت ترامپ تحقیقات برای لغو اقامت «تریتا پارسی» از منتقدان شناخته‌شده جنگ با ایران را آغاز کرده است. فعالیت‌های پارسی فراتر از یک کارشناس بوده و ممکن است بر سیاست خارجی آمریکا تأثیرگذار باشد. پارسی ۵۱ ساله و ساکن ۲۵ ساله آمریکا، متهم است که آگاهانه یا ناآگاهانه روایت‌های جمهوری اسلامی را در واشنگتن تقویت کرده است.

 

اکسیوس

ترامپ در تماس تلفنی درباره لبنان بر سر نتانیاهو فریاد کشید: "تو دیوانه شده‌ای"

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در تماس تلفنی آکنده از الفاظ تند و رکیک، به شدت از بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، به دلیل تشدید تنش‌ها در لبنان انتقاد کرد. این موضوع را دو مقام آمریکایی و یک منبع دیگر که در جریان این تماس قرار گرفته بودند، به اکسیوس گفته‌اند. به گفته دو منبع آگاه، ترامپ در این تماس نتانیاهو را «دیوانه» خواند و او را به ناسپاسی متهم کرد. همچنین ترامپ مانع اجرای طرح اسرائیل برای انجام یک حمله نظامی‌شد.

 

فاکس‌نیوز

من از ایران درخواست کردم با حمله موشکی به حمله اسرائیل به بیروت پاسخ ندهد.

به نتانیاهو گفتم که هیچ حمله دیگری به لبنان انجام ندهد چون این اقدام توافق با ایران را به خطر می‌اندازد.امضای توافق با ایران تا دو سه ساعت دیگر انجام می‌شود.

 

5- واکنش به توافق اولیه   

 

فرانسه، بریتانیا، آلمان و ایتالیا:

ما به گرمی از اعلام یادداشت تفاهم بین آمریکا و ایران استقبال می‌کنیم. این دستاورد دیپلماتیک را به آمریکا، دولت ایران و تمامی طرف‌های درگیر از جمله پاکستان، قطر و سایر میانجی‌گران تبریک می‌گوییم. این لحظه، فرصتی برای بازگرداندن ثبات منطقه‌ای و تثبیت اقتصاد جهانی است. بازگشایی فوری تنگه هرمز با آزادی ناوبری بدون قید و شرط و بدون محدودیت، ضروری است.

 

 آنتونیو کاستا رئیس شورای اروپا

اتحادیه اروپا آماده کمک به پیشبرد راهبردی جامع برای صلح پایدار در خاورمیانه است.

 

کریستین لاگارد رئیس بانک مرکزی اروپا

توافق میان ایران و آمریکا «خبری خوب» است به ویژه به این دلیل که می‌تواند به بازگشایی تنگه هرمز منجر شود.

  

6- وضعیت بازار انرژی و اثرات بحران در منطقه

 

بازار جهانی انرژی طی دو روز گذشته تحت تأثیر اعلام توافق سیاسی میان ایران و آمریکا برای امضای قرارداد صلح، شاهد یکی از مهم‌ترین تغییرات انتظارات در ماه‌های اخیر بوده است. معامله‌گران انرژی که پیش‌تر نگران گسترش جنگ در خلیج فارس و اختلال در صادرات نفت و گاز بودند، اکنون بخشی از ریسک ژئوپلیتیکی را از قیمت‌ها خارج کرده‌اند. این تحول موجب افزایش خوش‌بینی نسبت به ثبات عرضه انرژی در کوتاه‌مدت شده است.

در بازار نفت خام، قیمت‌ها پس از انتشار خبر توافق با فشار نزولی مواجه شدند. سرمایه‌گذاران احتمال وقوع سناریوهای بحرانی از جمله بسته شدن تنگه هرمز، حمله به زیرساخت‌های انرژی منطقه و اختلال در صادرات نفت کشورهای حاشیه خلیج فارس را کم تر ارزیابی می‌کنند. کاهش تقاضا برای دارایی‌های امن و افت ریسک‌های منطقه‌ای نیز به تعدیل قیمت‌ها کمک کرده است.

یکی از مهم‌ترین عوامل اثرگذار بر بازار در دو روز اخیر، موضوع بازگشایی کامل و ایمن تنگه هرمز بوده است. این آبراه راهبردی که مسیر عبور بخش بزرگی از صادرات نفت و گاز جهان محسوب می‌شود، در هفته‌های گذشته به مهم‌ترین نگرانی فعالان بازار تبدیل شده بود. اکنون انتظار می‌رود با آغاز عملیات مین‌روبی و عادی‌سازی تردد دریایی، هزینه‌های حمل‌ونقل و بیمه نفتکش‌ها به تدریج کاهش یابد.

بازار گاز طبیعی نیز واکنش مثبتی به این تحولات نشان داده است. کاهش خطر اختلال در صادرات LNG از کشورهای حوزه خلیج فارس، به‌ویژه قطر، موجب تقویت چشم‌انداز عرضه در بازارهای آسیایی و اروپایی شده است. شرکت‌های تجاری و مصرف‌کنندگان عمده انرژی اکنون با اطمینان بیشتری به برنامه‌ریزی برای تأمین بلندمدت گاز می‌پردازند.

در بخش عرضه، توجه بازار به احتمال افزایش صادرات نفت ایران معطوف شده است. اگر توافق سیاسی به کاهش محدودیت‌های تحریمی یا ایجاد سازوکارهای جدید برای فروش نفت ایران منجر شود، ظرفیت عرضه جهانی می‌تواند طی ماه‌های آینده افزایش یابد. همین انتظار باعث شده برخی تحلیلگران از احتمال شکل‌گیری مازاد عرضه در نیمه دوم سال سخن بگویند.

 

واکنش بازارهای مالی نیز قابل توجه بوده است. سهام شرکت‌های هواپیمایی، حمل‌ونقل و صنایع انرژی‌بر در بسیاری از بورس‌های جهان با استقبال سرمایه‌گذاران روبه‌رو شده‌اند، زیرا کاهش هزینه‌های انرژی می‌تواند حاشیه سود این صنایع را بهبود بخشد. در مقابل، برخی شرکت‌های فعال در حوزه خدمات امنیتی و بیمه دریایی با چشم‌انداز کاهش تقاضا برای خدمات پرریسک مواجه شده‌اند.

در سطح سیاست‌گذاری، کشورهای عضو اوپک و اوپک پلاس تحولات اخیر را با دقت دنبال می‌کنند. ورود احتمالی نفت بیش تر از سوی ایران می‌تواند معادلات عرضه را تغییر دهد و برخی تولیدکنندگان را به بازنگری در برنامه‌های تولید وادار کند. از این رو انتظار می‌رود موضوع ایران به یکی از محورهای اصلی رایزنی‌های آتی این ائتلاف تبدیل شود.

با وجود فضای مثبت حاکم بر بازار، بسیاری از فعالان انرژی همچنان محتاط هستند. تجربه توافق‌های گذشته نشان داده است که فاصله میان اعلام توافق سیاسی و اجرای کامل آن می‌تواند طولانی و پرچالش باشد. از این رو، بازار جهانی انرژی در حالی که از کاهش تنش‌ها استقبال کرده، همچنان روند امضای رسمی‌توافق، نحوه اجرای تعهدات طرفین و وضعیت واقعی صادرات انرژی در منطقه را با دقت زیر نظر دارد.

 

 7- تلاش‌های دیپلماتیک

 

گفتگوی تلفنی وزیر امور خارجه کشورمان با وزرای امور خارجه ترکیه، عراق و مصر

سید عباس عراقچی در تماس های تلفنی جداگانه با هاکان فیدان، فواد حسین و بدر عبدالعاطی راجع به روند و مفاد تفاهم اسلام آباد گفتگو و رایزنی کرد. عراقچی در این گفتگو های تلفنی، با اشاره به مسئولیت آمریکا در قبال اجرای توافق، بر لزوم توقف کامل تجاوزات و حملات بی‌ثبات‌کننده رژیم صهیونیستی علیه لبنان تأکید کرد. وی همچنین از مواضع و نقش کشورهای ترکیه، عراق و مصر در حمایت از برقراری آتش‌بس، کاهش تنش‌ها و تلاش‌های دیپلماتیک برای تحقق ثبات و امنیت در منطقه قدردانی کرد.

وزرای امور خارجه ایران، ترکیه، عراق و مصر همچنین بر تداوم رایزنی‌ها و همکاری‌های نزدیک در خصوص تحولات منطقه‌ای و ضرورت تقویت تلاش‌های دیپلماتیک برای حفظ صلح و ثبات تأکید کردند.

 

گفت‌وگوی تلفنی وزرای امور خارجه جمهوری اسلامی ایران و عربستان سعودی

سید عباس عراقچی و فیصل بن فرحان در یک تماس تلفنی گفتگو کردند. وزیر امور خارجه کشورمان در این گفتگو همتای عربستانی خود را در جریان مفاد و آخرین تحولات مرتبط با تفاهم نامه اسلام آباد قرار داد. عراقچی با اشاره به مسئولیت آمریکا در قبال اجرای حسن اجرای بندهای تفاهم، بر ضرورت توقف کامل تجاوزات رژیم صهیونیستی علیه لبنان تأکید کرد. وزیر امور خارجه کشورمان همچنین با قدردانی از نقش عربستان سعودی در روند دیپلماتیک جاری با هدف خاتمه جنگ تحمیلی امریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران و تقویت ثبات و امنیت منطقه‌ای، بر اهمیت تداوم این روند تأکید کرد. طرفین همچنین بر ادامه رایزنی‌های نزدیک و همکاری‌های دیپلماتیک میان تهران و ریاض در خصوص تحولات منطقه‌ای و ضرورت تقویت تلاش‌ها برای برقراری صلح در منطقه تأکید کردند.

 

گفت‌وگوی تلفنی وزرای امور خارجه جمهوری اسلامی ایران و ژاپن

سید عباس عراقچی و توشیمیتسو موتگی در گفت‌وگویی تلفنی درباره مفاد و آخرین تحولات مرتبط با تفاهم‌نامه اسلام‌آباد گفتگو و تبادل نظر کردند. وزیر امور خارجه کشورمان ضمن تشریح مهم‌ترین بندهای این تفاهم‌نامه برای همتای ژاپنی خود، ابراز امیدواری کرد که اجرای آن سرآغاز فصل جدیدی از همکاری‌های اقتصادی و سرمایه‌گذاری میان دو کشور باشد.

وزیر امور خارجه ژاپن نیز ضمن استقبال از تفاهم‌نامه اسلام‌آباد، آن را گامی مهم در مسیر حل‌وفصل بحران‌های منطقه‌ای توصیف کرد و بر ضرورت اجرای دقیق مفاد آن تأکید نمود.

طرفین همچنین بر ضرورت تداوم تماس ها و رایزنی‌های نزدیک دو کشور در خصوص همکاری‌های آینده در موضوع تنگه هرمز تاکید کردند.

 

بخش دیپلماسی عمومی

سفارت جمهوری اسلامی ایران در فرانسه